Καταυλισμοί…

ΣΟΥΜΑΡΙΣΤΑ 51
(Αλιεύοντας στο τοπίο, από δω κι από ‘κει…)

  • Η επιφυλλίδα τού Τάκη Θεοδωρόπουλου στα ΝΕΑ της 4/4/2011 με τίτλο: «Δήμοι χωρίς πόλεις», μου έδωσε το έναυσμα για να καθίσω και να συγκεντρώσω τις σκέψεις μου γύρω από τη «δική μου πόλη», γιατί είμαι σίγουρος πως η «πόλη» είναι ο τόπος (έστω και της φαντασίας) τού καθ’ ενός από εμάς. Είναι αυτή η κρυφή σκέψη των διαστάσεων και της τοπογραφικής μνήμης που έχουμε αποθηκεύσει για τον τόπο και τον χρόνο…
  • Ο αρθρογράφος ορθώς παρατηρεί πως «καταφέραμε να έχουμε δήμους πνιγμένους στα χρέη και να μην έχουμε πόλεις».
  • Αυτό «να μην έχουμε πόλεις» μου κάθισε άσχημα γιατί εγώ έχω συνηθίσει να λέω πως είμαι κάτοικος της πόλης των Αθηνών, αλλά-άραγε- είναι πόλη η Αθήνα;
  • Ας συλλογιστούμε, για να πατάμε τα πόδια μας στη γη. Αν ψάξουμε στην πραγματικότητα να βρούμε την αληθινή σχέση του ανθρώπου που είχε την ανάγκη να κατοικήσει σε ένα πολεοδομικό ιστό που θα του εξασφάλιζε συνθήκες ομαλής διαβίωσης, τότε εύκολα θα αντιληφθούμε πως η Αθήνα, στο μεγαλύτερο μέρος της, δεν παρέχει αυτές τις συνθήκες.
  • Πριν, αλλά και μετά τη μεταπολίτευση, αυτή η πόλη υπήρξε συνειδητά μια δεξαμενή συγκέντρωσης ψυχών, όλων εκείνων που αναζητούσαν τη λύση του βιοτικού τους προβλήματος (λέγε με αστυφιλία).

  • Μια πόλη, ένας τόπος, η Αττική γη, που χρησιμοποιήθηκε για να στοιβάξει, με τον πιο πρόχειρο τρόπο, εκατομμύρια πολίτες που αναζητούσαν να κατοικήσουν με όποιο τρόπο, με όποιες συνθήκες, με όποιο μέσον…
  • Η πολιτική πελατεία καθόρισε με τον πιο τρανό τρόπο τις περιοχές και δημιούργησε τις συνθήκες διαβίωσης που με τον καιρό μετασχηματίστηκαν σε ένα εκρηκτικό μίγμα προβλημάτων που τώρα ξεσπά, τόσο ως κοινωνικό πρόβλημα, όσο και ως τοπική διεκδίκηση…
  • Το θέμα της ατμόσφαιρας και των ρύπων έπαψε πλέον να μας απασχολεί, μπροστά σε έναν αχανή όγκο άλλων προβλημάτων δισεπίλυτων πλέον. Στη δεκαετία του ’80 και ’90, θυμάμαι γινόντουσαν μετρήσεις των ρύπων, δημοσιευόντουσαν στις εφημερίδες και ήταν άκρως ανησυχητικές! Τώρα τις ξεχάσαμε, για να μην τρελαθούμε συλλήβδην από τους δείκτες και πάρουμε τα βουνά…
  • Οι πόλεις δεν είναι πλέον πόλεις. Στο μεγαλύτερο μέρος τους είναι κ α τ α υ λ ι σ μ ο ί κι έχουν τέτοια χαρακτηριστικά.
  • Δείτε τα Νοσοκομεία, τα Σχολεία, τις Εφορίες, τις Δημόσιες υπηρεσίες της καθημερινής συναλλαγής. Ένα πλέγμα καταυλισμών που θαρρείς έχουν φτιαχτεί για εξαναγκασμένους πρόσφυγες μιας αλλοδαπής ψυχολογίας τρόμου, με το άει σιχτίρ να είναι η μόνη ανάγκη να ξεστομίσεις…
  • Σε ποια πόλη κατοικώ; στην Αθήνα; εξαρτάται σε ποιο σημείο της. Στα βόρεια ή στα δυτικά προάστια; στο κέντρο; σε ποια πλευρά του κέντρου; πέριξ της Ομονοίας; προς Κολωνάκι; προς Ψειρή; προς Πλάκα; προς Πατησίων; προς σταθμό Λαρίσης; ψηλά στο δρόμο; χαμηλά απ’ το δρόμο; Εξαρτάται τη συνοικία, τη γειτονιά, την περιοχή, τη ζώνη.
  • «Δήμοι χωρίς πόλεις» είναι ο σωστός τίτλος, γιατί το σύνολο και το υποσύνολο μιας τέτοιας σύνθεσης πολεοδομικής, οδικής, οικολογικής, μορφολογικής δομής, δεν αποτελεί οπωσδήποτε στοιχείο πόλης. έχει να κάνει περισσότερο με καταυλισμό που ανάφερα παραπάνω.
  • Μπορεί ίσως να στοιχειοθετούν δήμο, κοινότητα, ομάδες, λαό, όμως η πόλη είναι τόπος που παρέχει στους πολίτες ευκολίες διαβίωσης, προστασία, εκπαίδευση, ελεύθερους χώρους και ποιότητα ζωής. Πού είναι όλα αυτά; για ποιες πόλεις μιλάμε;
  • Εδώ έχουμε μόνο πολλά δείγματα με πόλεις –τραύματα! Μια νοσηρή κατάσταση που κανένας πλέον δεν μπορεί να θεραπεύσει…
  • Τη θεραπεία (των πόλεων) ανέλαβε κατά καιρούς όλο το φάσμα του κομματικού κατεστημένου. Από τη δεξιά, έως την αριστερά και θα πρέπει να πω, πως δεν διέκρινα καμία ποιοτική διαφορά.

  • Το κομματικό-πολιτικό κατεστημένο τόσων δεκαετιών είδε την πόλη αποκλειστικά ως α ν τ ι π α ρ ο χ ή και ως φλέβα χρυσού. Όχι ως τόπο πολιτών και κοινωνικής συγκατοίκησης. Όχι ως τόπο πολιτισμού για να κατοικοεδρεύσουν εκεί, μαζί με τους πολίτες, οι Τέχνες, τα Γράμματα, οι Επιστήμες και οι Πειραματικές- ερασιτεχνικές δημιουργίες.
  • Οι πόλεις, όπως έχουν δημιουργηθεί από την πολιτική διαπλοκή, δεν μας χρησιμεύουν πλέον με αυτή τη μορφή, παρά μόνο ως σημείο διαμονής. Περίπου σαν …ξενοδοχείο! Δεν εμπνέουν και δεν ωθούν τον πολίτη σε καμία δημιουργική ενασχόληση. Γι’ αυτό και η αποκρουστική  εικόνα των σκουπιδιών, των κατειλημμένων από αυτοκίνητα πεζοδρομίων, της ατελείωτης αυτοκινητοθάλασσας, της ασυδοσίας των επιγραφών, έλλειψης πάρκων, πρασίνου και αθλοπαιδιών, των ανεξέλεγκτων ρύπων, της υποβάθμισης συνοικιών, τη φόρα παρτίδα πορνεία και διακίνηση ναρκωτικών, την ανασφάλεια και όλα όσα είναι υπό το φως…
  • Ποιος λοιπών θα μας «σώσει» από το …τέρας που μας κατατρώει;
  • Ουδείς! Ο Δήμος δεν είναι πλέον η πόλη. Ο Δήμος είναι οι συντεχνίες που τον κατασπάραξαν (όχι παρά τη βούλησή του), οι συνδικαλιστικές «νομιμότητες» και οι σκοτεινές οικονομικές διαπλοκές που κάθε νέα δημαρχιακή αρχή καταγγέλει… Είναι ο κάθε Κακλαμάνης Ομέρ Βριώνης, ο Αβραμόπουλος με το ψηλότερο χριστουγεννιάτικο δέντρο, η χαμογελαστή πάντα Ντόρα και όλα τα ΔΣ που αντιπολιτευόντουσαν.
  • Όλα είναι Δήμος, αλλά δεν είναι πόλη. Θαρρείς και αυτά τα δυο δεν υπήρξαν μαζί. Ή αν το θέλετε, το τέρας της πόλης, αυτό το καφκικό μόρφωμα της Αθήνας, αυτό το ανθρωπιστικό κενό, είναι η προσωποποίηση των διοικήσεων που τη χρησιμοποίησαν για  πολιτική ανέλιξη και καριέρα… Και το πέτυχαν!
  • Έφτιαξαν πόλη –ομοίωμά τους και άφησαν το πόπολο να στοιβάζεται διογκώνοντας την παρουσία του (5.000.000 ψυχές) στους δρόμους, στις λεωφόρους και στα ανήλιαγα οικοδομικά τετράγωνα.
  • Μια τέτοια πόλη, του 21ου αιώνα, δεν είναι τίποτα περισσότερο από την επίγνωση πως θα συνεχίσουμε να ζούμε με ό,τι γεννήθηκε στη δεκαετία του ’60. Όπως λέει και ο Θεοδωρόπουλος:
  • «…Ο υδροκεφαλισμός της δημιουργήθηκε με την αστυφιλία, με τον πολιτισμό του διαμερίσματος, με την κουλτούρα της πολυκατοικίας».

    Νότης Μαυρουδής
    (9/4/2011, για την πόλη μου…)
Advertisements

About Νότης Μαυρουδής

Κιθαριστής-Συνθέτης-Μουσικοπαιδαγωγός-Αρθρογράφος τύπου και ραδιοφώνου-Διευθυντής του www.tar.gr
This entry was posted in Από 4/2010 και μετά. Bookmark the permalink.

6 Responses to Καταυλισμοί…

  1. Ο/Η Xαρούλα Βερίγου λέει:

    Στην Πόλη

    Ορκίστηκες,
    στον ορίζοντα της θάλασσας
    τελευταίο καθρέφτισμα στα υγρά τζάμια του σταθμού
    τα μάτια στέγνωσαν
    όσο έμεινα βουβή να κοιτάζω το πέλαγος
    και τη λύπη σε κάθε κύμα
    που κάνοντας θόρυβο παρακαλούσε το βράχο.
    Είπες…όφειλα να μεγαλώσω.
    Ξύπνησα μ’ ένα τελευταίο όνειρο
    να μη γυρίσω ποτέ πίσω.
    Στην άμμο μ’ αστέρια κεντημένες
    και κοχύλια και χάντρες χρωματιστές
    άφησα τις πρωινές σκέψεις.
    Φεύγω, κρατώντας στα χέρια
    το μωβ και τα κυκλάμινα της αυγής.
    Υψώνεται πίσω μου
    ο ψηλός μιναρές και ο πανάρχαιος ανίκητος φόβος.
    Μόνη πραγματικότητα η αδιαφορία.
    Ξεκίνησα για μια δεύτερη ευκαιρία,
    για μια νέα αρχή.Τα είχα όλα πιστέψει
    χωρίς…να έχω μεγαλώσει.
    Πολλά τα σύννεφα στην Πόλη
    κι απ’ την άλλη η ζωή…
    ρότα σ’ αβαθή κοραλλένια νερά
    εκεί που καθρεφτίζεται ακόμη ο Έρωτας.
    Μα πως να σ’ αφήσω
    τελευταία εικόνα στη στεριά
    μέσα και πέρα από όλα τα πρόσωπα,εσύ.
    Εσύ και η Πόλη.
    Μ’ αποχαιρετάς με δάκρυα στα μάτια.
    Θυμάσαι… τρέχοντας στην προκυμαία
    ένα φθινόπωρο περιμέναμε
    εκείνο που θα χάραζε στα ματόκλαδα το φως,
    αυτό που υποσχόταν την Αγάπη και την άνοιξη.
    Ξεφυλλίζοντας παλιές,κιτρινισμένες σελίδες
    με καλλιγραφικά γράμματα
    Αύριο…στην αιώνια συνάντηση
    ψυχές ελεύθερες από το χθες και το τώρα
    να χαράξουμε σαν παιδική ζωγραφιά
    το καραβάνι του ήλιου….στην Πόλη.

    Ξυπνώ καμιά φορά και νομίζω πως είμαι στό χείλος του πιό απύθμενου γκρεμού και ψάχνω το χέρι Του, να με κρατήσει και ανοίγω τα αδύναμα φτερά μου να πετάξω …μα που…μυρίζω την ανάσα του αγγέλου, κανέλλα και λεμονανθό και θέλω μόνο μιά στιγμή ανέγγιχτη, ερήμην των παρατρεχάμενων θεατών της ζωής μου, εν’ ονόματι της Αγάπης και τότε έρχεται η έρημος ,το ακριβό κάλεσμα …. κι ο παλλόμενος αιώνιος ήχος στό στήθος γκρεμίζει το κάστρο του φόβου ….και φεύγω σε ταξίδια εντός μυστικά…στην Πόλη της καρδιάς και της φαντασίας μου…γιατί οι πόλεις ….τελικά με πληγώνουν.
    Ας είστε πάντα καλά κύριε Μαυρουδή.Έχετε δίκιο , οι πόλεις πια είναι μόνο μνήμες καλά κρυμμένες μέσα μας .

    όλα για το Φώς … Αύριο
    εν’ ονόματι της Αγάπης
    Χαρούλα Βερίγου
    Κέρκυρα 10 Απριλίου 2010

    • Ο/Η mavroudistar λέει:

      Αγαπητή Κα Χ. Βερίγου,
      Σας ευχαριστώ για την ποιητική σας παρέμβαση στο σχόλιό μου για τους
      «καταυλισμούς».
      Αν δεν ήταν τόσο μακροσκελής η παρέμβασή σας, θα το την προωθούσα στο
      μπλογκ μου, αλλά όπως αντιλαμβάνεστε, αυτό είναι δύσκολο.
      Περιορίστε την έκταση για να είναι και πιο αναγνώσιμο το κείμενό σας και
      η ποιητική δομή.
      Να είσται καλά και σας ευχαριστώ,
      Νότης Μαυρουδής

      Στις 9/4/2011 10:51 πμ, ο/η

  2. Ο/Η Χαρούλα Βερίγου λέει:
  3. «το καφκικό μόρφωμα της Αθήνας»

    Η γλώσσα καμμιά φορά παίζει παιχνίδια από μόνη της.
    Το καυκικό Αθηναϊκό μόρφωμα μού θυμίζει την παλιά ρήση της απορημένης ενενηντάχρονης γιαγιάς μου (ιδιοφυούς αλλά αγρότισσας στις εμπειρίες), όταν στην πρώτη της επαφή με τηλεόραση συνεχώς έβλεπε ένα πρόσωπο να λέει τις ειδήσεις: «Μόνο έναν χωράει ευτούν’ το καυκί;» (= η μεγάλη κούπα, υποθέτω όπως στο Βυζαντινό «Πάλι τον καύκον έπιες, πάλι τον νούν απώλεσας.»)
    Μου δημιουργεί παρόμοιο αίσθημα η Αθήνα όταν περπατάω ανάμεσα σε πολυκατοικίες, πως δεν χωράω μέσ’ στο καυκί – όσο κι αν συνεχίζω να το αγαπώ.

  4. Ο/Η Γιώργος Γιατράς λέει:

    Αγαπητέ κ. Μαυρουδή,

    Με το άρθρο σας αυτό θίγετε ένα τεράστιο θέμα, η επίλυση του οποίου είναι φυσικό να φαντάζει εκ πρώτης όψεως εντελώς ανέφικτη. Όταν ένα πρόβλημα αντιμετωπίζεται μόνο στις γενικές του διαστάσεις, χωρίς εξειδίκευση, τείνουμε να τρομάζουμε από το μέγεθός του, να μην ξέρουμε από πού να αρχίσουμε, να καταλαμβανόμαστε από ένα αίσθημα απαισιοδοξίας και μοιρολατρίας, και να θεωρούμε ότι οποιαδήποτε προσπάθεια αντιμετώπισής του αποτελεί μάταιο κόπο. Για αυτό λοιπόν,νομίζω ότι αν προσπαθήσουμε να «τεμαχίσουμε» το πρόβλημα σε διάφορα μικρότερα τμήματα, η αντιμετώπισή του θα είναι ευχερέστερη και δημιουργικότερη.

    Ας πάρουμε το θέμα των χώρων πρασίνου. Πιστεύω ότι η Αθήνα δεν χρειάζεται κανενός είδους τεράστιο μητροπολιτικό πάρκο στην περιοχή του αεροδρομίου του Ελληνικού, όπως προτείνεται από πολλούς. Εκείνο που χρειάζεται, και μάλιστα επειγόντως, είναι διάφορα μικρά πάρκα σε περιοχές που ασφυκτιούν από το τσιμέντο όπως η Κυψέλη και αλλού, πάρκα που να είναι κοντά στα διαμερίσματα των κατοίκων, σε απόσταση μέχρι και ενός χιλιομέτρου από αυτά, έτσι ώστε οι οικογένειες να μπορούν να πάνε άφοβα εκεί τα παιδιά τους για βόλτα με τα πόδια, ακόμα και το βράδυ.

    Αλλά για να γίνουν αυτά τα μικρά πάρκα, χρειάζονται χρήματα ώστε να γίνουν απαλλοτριώσεις και να κατεδαφιστούν ολόκληρα οικοδομικά τετράγωνα. Πού μπορούν να βρεθούν όμως αυτά τα χρήματα; Μα ακριβώς από την αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας του δημοσίου, όπως είναι η ακίνητη περιουσία στο χώρο του Ελληνικού. Αυτό άλλωστε έχει προτείνει εδώ και πολλά χρόνια ένας από τους ελάχιστους σοβαρούς πολιτικούς που διαθέτουμε σήμερα, ο Στέφανος Μάνος.

    Όσοι εισηγούνται να γίνει ο χώρος του Ελληνικού ένα τεράστιο μητροπολιτικό πάρκο, εισηγούνται στην πραγματικότητα μια βαθύτατα αντικοινωνική και ελιτίστικη λύση, ανεξαρτήτως του αν αυτοαποκαλούνται σοσιαλιστές ή αριστεροί. Η τυχόν δημιουργία εκεί ενός τέτοιου τεράστιου πάρκου, θα απορροφούσε τεράστια ποσά σε μια περιοχή η οποία ούτως ή άλλως είναι ευνοημένη, και η οποία επιπλέον δροσίζεται από τον αέρα της θάλασσας.

    Επιπλέον, η χρησιμότητα των μεγάλων πάρκων ως χώρων ψυχαγωγίας είναι περιορισμένη. Ακόμη και στις πλέον ευνομούμενες πόλεις της Ευρώπης, όπως οι Βρυξέλλες όπου κατοικώ, τα μεγάλα πάρκα χρησιμεύουν βεβαίως ως πνεύμονες πρασίνου και ως χώροι περιπάτου, αλλά μόνο κατά την ημέρα. Τη νύχτα οι κάτοικοι τα αποφεύγουν, για ευνόητους λόγους. Άλλωστε, στα βόρεια κλίματα, οι άνθρωποι κλείνονται στα σπίτια τους πιο νωρίς το βράδυ.

    Στην Ελλάδα όμως, λόγω μεσογειακού κλίματος, οι άνθρωποι βγαίνουν για βόλτα και αργά το βράδυ. Έχουν λοιπόν ανάγκη για χώρους περιπάτου και τις νυχτερινές ώρες. Και τέτοιους χώρους μπορούν να αποτελέσουν τα «μικρά» πάρκα.

    Ασχολήθηκα μόνο με ένα θέμα, και όπως μπορείτε να διαπιστώσετε, η ανάλυσή του κατέλαβε αρκετό χώρο. Νομίζω όμως είναι προτιμότερο να προσπαθούμε να εξετάζουμε ένα μόνο θέμα, αλλά με διεξοδικό τρόπο, από το να εξετάζουμε μία πλειάδα θεμάτων με επιφανειακό τρόπο.

    Φιλικά,

    Γιώργος Γιατράς

  5. Ο/Η mavroudistar λέει:

    Αγαπητέ κε Γιώργο Γιατρά,
    βρίσκω λογικές τις σκέψεις σας για τους πράσινους και ελεύθερους χώρους, όμως αυτό είναι ένα θέμα τόσο σύνθετο και τόσο ουτοπικό στις μέρες μας γιατί ακόμα και η πράσινη ανάπτυξη των έργων στην πόλη, χρειάζεται χρήμα, στρατηγική, πολιτική μακροπρόθεσμη βούληση και, κυρίως, νέες ιδέες που δεν θα βολεύουν τους «πελάτες» ενός τόσο εξαρτημένου πολιτικού συστήματος…
    Ποιος θα βάλει το χέρι στην τσέπη μόνο και μόνο για να κάνει «βόλτες αναψυχής» το πόπολο? Πολύ φοβούμαι πως το σχέδιο πράσινης ανάπτυξης στην πόλη, επειδή είναι μεγαλόπνοο και κοστίζει, θα πάρει αναβολές και θα γίνει «ζεστή πατάτα» των πολιτικών εξελίξεων. Ή για να το πω αλλιώς: Τί το μεγαλόπνοο υλοποιήθηκε τα τελευταία χρόνια? Και μια που μάθαμε να βρισκόμαστε σε περίοδο ραστώνης, γιατί να ξυπνήσουμε?
    Λέω τώρα…
    Νότης Μαυρουδής

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s